Archives

All posts for the month October, 2014

ΠΡΟΔΟΣΙΑ – ΕΚΔΙΚΗΣΗ

Published October 12, 2014 by elipep2001

Όταν νιώθουμε προδομένοι από κάποιο άτομο ή από κάποια κατάσταση τα δύο πρώτα πράγματα που μας έρχονται στο μυαλό είναι δύο: από τη μία θέλουμε να πληγώσουμε τον άλλο, να τον κάνουμε να πονέσει και από την άλλη θέλουμε να ξεπεράσουμε αυτή την κατάσταση και να προχωρήσουμε.

Ίσως, με εναλλαγές βιώσουμε και τις δύο συναισθηματικές καταστάσεις, καταφεύγοντας από τη μία σε σκέψεις για εύρεση τρόπων να κάνουμε τον άλλο να πονέσει και προσπαθώντας από την άλλη να επουλώσουμε τις δικές μας πληγές, ώστε να μπορέσουμε να το ξεκαθαρίσουμε μέσα μας.

Όταν νιώσουμε προδομένοι ή πληγωμένοι από κάποιον η πρώτη μας σκέψη είναι να τον εκδικηθούμε, να τον κάνουμε να νιώσει, όπως νιώσαμε κι εμείς, να βρούμε ένα τρόπο να τον πληγώσουμε… Μπορεί να αναλώσουμε αρκετό χρόνο και ενέργεια σε αυτό, αντί να προσπαθήσουμε να επουλώσουμε τα δικά μας τραύματα και να φροντίσουμε τις πληγές μας.

Το βασικό που θα πρέπει να αναρωτηθούμε είναι πόσο θα μπορούσε να μας βοηθήσει η τάση μας για εκδίκηση του άλλου;

Η απάντηση είναι αυτονόητη.

Σίγουρα δεν είναι εύκολο να συγχωρήσουμε κάποιον που μας έχει προδώσει, όμως, είναι σημαντικό αποστασιοποιημένοι πλέον από την βίωση της κατάστασης και αφού έχουν ηρεμήσει κάπως τα συναισθήματά μας, να μπορέσουμε να δούμε την κατάσταση και από την πλευρά του άλλου, αλλά κυρίως να δούμε ποια είναι τα βασικά λάθη που εμείς κάναμε στη συγκεκριμένη περίπτωση, ώστε να μην τα ξαναεπαναλάβουμε.

Προδοσία: απογοήτευση, θυμός, απόγνωση, απώλεια, πληγές, αδιέξοδο…

Προδοσία: χάνουμε κάθε ίχνος εμπιστοσύνης για τον άλλο, ανάγκη να βάλουμε τείχη γύρω μας για να προστατεύσουμε τον εαυτό μας από μελλοντικές προδοσίες, νιώθουμε τρωτοί και ευάλωτοι, γινόμαστε πιο καχύποπτοι, θεωρούμε ότι ποτέ πια δεν θα μπορέσουμε να εμπιστευτούμε κανέναν. Είναι μια μορφή απώλειας, όπου νιώθουμε ευάλωτοι, τρωτοί, ψυχικά αδύναμοι και έχουμε κακή διάθεση.

Θα μπορούσαμε να μάθουμε μέσα από μια προδοσία; Στόχος δεν είναι να γίνουμε καχύποπτοι με όλους, αλλά να μάθουμε ποιους θα εμπιστευτούμε. Στόχος είναι να μάθουμε μέσα από την κατάσταση της προδοσίας που έχουμε βιώσει, χωρίς να ξεχνάμε πως το μόνο που δεν μπορεί να μας βοηθήσει είναι η ενασχόλησή μας με το πώς θα πληγώσουμε τον άλλο. Όσο ασχολούμαστε με εαυτό μας που μας έχει περισσότερη ανάγκη.

Η εκδίκηση μπορεί εκείνη τη στιγμή να λειτουργεί ανακουφιστικά και να μας δίνει την αίσθηση εξασφάλισης μιας ισορροπίας ανάμεσα σε εμάς και τον άλλο, ανάμεσα σε εμάς και τα συναισθήματα που νιώθουμε, ανάμεσα σε εμάς και την κατάσταση που βιώνουμε, όμως, είναι απλά ένας φαύλος κύκλος, από τον οποίο είναι δύσκολο να βγούμε. Η εκδίκηση δεν μας προσφέρει ποτέ ικανοποίηση γιατί μας εισάγει σε ένα ατελείωτο φαύλο κύκλο, όπου η εκδίκηση ακολουθεί μια μείζονα κλίμακα, επιβάλλοντας όλο και πιο ακραίες πράξεις και συμπεριφορές.

«Πριν ξεκινήσεις ένα ταξίδι για εκδίκηση σκάψε δύο τάφους», Κομφούκιος.

Η τάση για εκδίκηση, ίσως, αποτελεί ένα έμφυτο χαρακτηριστικό στοιχείο όλων των ανθρώπων. Αν είχαμε την ευκαιρία όλοι ή σχεδόν όλοι θα θέλαμε να τιμωρήσουμε τον άλλο, που νιώθουμε ότι μας έχει προδώσει και μας έχει πληγώσει.

Το μόνο που μας εξασφαλίζει η εκδίκηση είναι να συνεχίσουμε να ασχολούμαστε με το άτομο που μας πλήγωσε, με αποτέλεσμα να μην προχωράμε. Η εκδίκηση μας κρατά κολλημένους στο παρελθόν, σε καταστάσεις που έχουν τελειώσει και ουσιαστικά αυτό που κάνουμε είναι να συνεχίσουμε να πληγώνουμε εμείς οι ίδιοι τον εαυτό μας. Η ενασχόληση με το άτομο που μας έχει πληγώσει ή προδώσει ενισχύει ή αναζωπυρώνει τα αρνητικά μας συναισθήματα, μας κάνει να σκεφτόμαστε περισσότερο τον άλλο και εμείς οι ίδιοι προκαλούμε αρνητικές συνέπειες στον εαυτό μας.

Αν και η εκδίκηση ταυτίζεται με την παροχή ηδονικών ανταμοιβών, τις περισσότερες φορές έχει τα αντίθετα αποτελέσματα από αυτά που το άτομο αναμένει.  Επίσης, εσφαλμένα θεωρούμε ότι η εκδίκηση, ως μια μορφή επιθετικότητας, είναι ένας τρόπος που θα μας οδηγήσει στην κάθαρση. Η τάση για εκδίκηση πυροδοτεί έντονα αρνητικά συναισθήματα και δεν μας βοηθά να χρησιμοποιήσουμε τη λογική, με αποτέλεσμα να δημιουργείται στο μυαλό μας μια μεροληπτική και διαστρεβλωμένη εικόνα της κατάστασης που βιώνουμε. Η εκδίκηση έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ψυχολογία μας, μας οδηγεί σε κακή διάθεση και μειώνει την ικανότητά μας να παίρνουμε ικανοποίηση από οτιδήποτε γύρω μας. Πρόκειται, λοιπόν, για μια τάση που οδηγεί σε αρνητικά συναισθήματα, σε προβληματικές καταστάσεις στις οποίες εμείς οι ίδιοι κρατάμε εγκλωβισμένο τον εαυτό μας και σε μια αυτοσυγκρουσιακή συναισθηματική κατάσταση, όσο και αν θεωρούμε ότι είναι μια προσωπική απάντηση σε μια άδικη αντιμετώπιση που δεχθήκαμε. Θέλουμε να πονέσουμε τον άλλο γιατί μας πόνεσε, θέλουμε να τιμωρήσουμε τον άλλο γιατί μας αδίκησε, θέλουμε να κάνουμε κάτι κακό στον άλλο, γιατί δεν περιμέναμε να μας φερθεί με αυτό τον τρόπο. Προσπαθούμε να αποκαταστήσουμε τη χαμένη μας ισορροπία, δυσκολεύοντας όμως την κατάσταση και αφιερώνοντας χρόνο και ενέργεια σε κάτι που δεν αξίζει και θα έπρεπε να αφήσουμε πίσω μας…

(Παπαδοπούλου Ελένη, Ψυχολόγος, MSc)

 

PRODOSIA

Advertisements

Συμφιλιωση με τα λαθη του παρελθοντος

Published October 10, 2014 by elipep2001

λάθη 

Ο ‘Αλφρεντ Άντλερ είπε: «Πώς μαθαίνεις να κολυμπάς; Κάνεις λάθη, έτσι δεν είναι; Και τι συμβαίνει;Κάνεις κι  άλλα λάθη, κι έχεις κάνει όλα τα λάθη που θα μπορούσες να κάνεις χωρίς να πνιγείς-και κάποια από αυτά τα λάθη, τα έχεις επαναλάβει πολλές φορές-και τι διαπιστώνεις; Ότι μπορείς να κολυμπήσεις; Η ζωή είναι το ίδιο όπως όταν μαθαίνεις να κολυμπάς! Μη φοβάσαι να κάνεις λάθη, γιατί δεν υπάρχει άλλος τρόπος για να μάθεις να ζείς!»

Υπάρχουν ίσως φορές που σκέφτόμαστε το παρελθόν μας και ευχόμαστε να μπορούσαμε να αλλάξουμε κάποια γεγονότα ή εμπειρίες μας.  Ίσως διασχίζει το μυαλό μας η σκέψη, πώς εάν μπορούσαμε  να γυρίσουμε πίσω και να κάνουμε κάποια πράγματα διαφορετικά, π.χ να χειριστούμε διαφορετικά μία σχέση μας, ή να προσπαθήσουμε περισσότερο στη δουλειά μας ή να μην πάρουμε κάποιες «λάθος» αποφάσεις , τότε πιθανόν το παρόν μας να ήταν καλύτερο. Εάν σκεφτόμαστε διαρκώς τα λάθη του παρελθόντος με τρόπο επικριτικό, εάν βιώνουμε συναισθήματα απογοήτευσης και νοσταλγίας γι ‘αυτό που «θα μπορούσε να είχε συμβεί» και μετανιώνουμε για πράγματα που κάναμε ή δεν κάναμε, κινδυνεύουμε να χάσουμε όχι μόνο το παρόν αλλά και την όρεξη που απαιτείται για να «δουλέψουμε»  για ένα καλύτερο μέλλον. Βέβαια, σ’ένα μεγάλο βαθμό, η μετάνοια για το παρελθόν μπορεί να μας βοηθήσει:   να κατανοήσουμε τα πράγματα που μας συνέβησαν, να αποκτήσουμε αυτεπίγνωση και να καταλάβουμε τα κίνητρα και τις αντιδράσεις μας και  ν’ανακαλύψουμε νέους δρόμους προς την προσωπική μας βελτίωση. Το να αισθανόμαστε λοιπόν «μετανιωμένοι» έχει σημαντική λειτουργικότητα  στη ζωή μας. Η μετάνοια όμως και η έντονη αποδοκιμασία των παρελθοντικών πράξεων μας, εάν βιώνονται σε υπερβολικό βαθμό μπορούν να μας οδηγήσουν σε μια διαδρομή πολύ διαφορετική από την προσωπική βελτίωση. Συχνά , μπορεί να φέρουν συναισθήματα θλίψης, αναξιότητας και να προκαλέσουν στατικότητα αντί δημιουργική δράση.

Αν κατανοήσουμε ότι τα λάθη είναι μέρος της ανθρώπινης φύσης μας κι ότι κάποια λάθη έχουν σίγουρα σημαντικότερες επιπτώσεις από κάποια άλλα τότε ίσως μπορέσουμε να συμφιλιωθούμε με τα λάθη του παρελθόντος μας. Όμως, όλοι ανεξαιρέτως κάνουν λάθη, λάθος πράξεις, λάθος επιλογές. Δεν μπορούμε να το αποφύγουμε, γιατί είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους για να μάθουμε.

Αν μετανοήσουμε, η μετάνοια δεν θα έπρεπε να είναι μια ψυχολογική τιμωρία για τα παραπτώματα μας. Αντί να τιμωρούμε  τον εαυτό μας αποδοκιμάζοντας και απορρίπτοντας τον για τα λάθη του, ας προσπάθησουμε να δούμε  αυτό που μας λέει το συναίσθημα της μετάνοιας: οτι δηλαδή πρέπει ν’αλλάξουμε κάτι στον τρόπο σκέψης, στις συνήθειες ή στη συμπεριφορά μας. Αν Κοιταξουμε μέσα μας θα δούμε την μετάνοια σα μία “φίλη” που προσπαθεί να μας βοηθήσει να καταλάβουμε καλύτερα τον εαυτό μας και να βελτιώσουμε ο,τι χρειάζεται βελτίωση. Εάν θεωρήσουμε ότι το λάθος μας ήταν πολύ σοβαρό και δεν μπορούμε να πάψουμε να κατηγορούμε τον εαυτό μας, είναι σημαντικό να δώσουμε στον εαυτό μας την ευκαιρία να «συγχωρεθεί»όπως ίσως θα την δίναμε και σ’ένα αγαπημένο μας πρόσωπο. Κάνοντας ειρήνη με τον εαυτό μας  θα δούμε πως μπορούμε ν’αλλάξουμε τη ζωή μας από εδώ και πέρα.

Εάν μετανιώνουμε για το παρελθόν, δεν πρέπει να αφήσουμε το συναίσθημα αυτό να «βουλιάξει». Μέσα από την αναγνώριση των λαθών μας, προσφέρουμε στον εαυτό μας την δυνατότητα να γίνουμε καλύτεροι. Όταν η μετάνοια γίνεται ευκαιρία για αλλαγή, έχει τη δύναμη να μας ανυψώσει , να μας κάνει να ξεκαθαρίσουμε τους στόχους και τις αξίες μας. Εάν όμως παραδοθούμε στην αρνητική της διάσταση, ίσως βυθιστούμε σε περισσότερη απογοήτευση.

Όσο και να μετανιώνουμε για τα λάθη του παρελθόντος, το παρελθόν δεν αλλάζει. Αντί να σπαταλάμε την ενέργεια μας σκεπτόμενοι με απογοήτευση πόσο καλύτερα θα μπορούσαν να είναι τα πράγματα εάν είχαμε κάνει διαφορετικές επιλογές, ας επικεντρωθούμε στο πώς μπορούμε να καλυτερέψουμε τα πράγματα όπως είναι τώρα. Η αλήθεια είναι, ότι ακόμα κι αν είχαμε κάνει διαφορετικές επιλογές, ποτέ δεν ξέρουμε εάν τα πράγματα θα ήταν όντως καλύτερα. Κάθε απόφαση, συνεπάγεται ένα «ναι» κι ένα «όχι» γι’αυτό και θα ήταν καλό να είμαστε προετοιμασμένοι ν’αποδεχτούμε το γεγονός ότι όταν αποφασίζουμε για κάτι, διαλέγουμε ένα πράγμα κι αφήνουμε ένα άλλο πίσω μας.

Ας κάνουμε την κάθε μας μέρα σημαντική. Ας απολαύσουμε το παρόν μας και ας ζήσουμε με τρόπο συμβατό με τις αξίες μας. Εάν για παράδειγμα μετανιώνουμε για τον λιγοστό χρόνο που περνούσαμε με την οικογένεια μας στο παρελθόν, ας προσπαθήσουμε να αφιερώσουμε τον χρόνο που νομίζουμε ότι θα μας ικανοποιούσε και θα προλάβαινε συναισθήματα μετάνοιας στο μέλλον. Εάν μετανιώνουμε για επιλογές στην καριέρα μας, είναι καλό να αναλογιστούμε τι είναι σημαντικό για μας, και κάθε μέρα να κάνουμε ένα βήμα προς την κατεύθυνση που θα θέλαμε να φτάσουμε. Μην ξεχνάμε να απολαμβάνουμε την παρούσα στιγμή και την χαρά που μας δίνουν «τα σωστά μας» γιατί σίγουρα εκτός από λάθη που μετανιώνουμε, έχουμε πράγματα στη ζωή μας τα οποία είναι μαζί μας λόγω επιλογών που δε μετανιώνουμε και για τις οποίες επιλογές έχουμε τη σιγουριά ότι ήταν οι σωστές.

ΠΑΡΑΞΕΝΑ ΦΥΣΑΕΙ ΑΠΟΨΕ Ο ΑΝΕΜΟΣ

Published October 4, 2014 by elipep2001

Βάνδαλος αέρας απόψε φυσάει λες και μιλάει παράξενα.. χτυπάει με μανία τις γρίλλιες και αόρατα γλιστράει απο τις χαραμάδες.. Φυσάει δυνατά..αγριεύει τη θάλασσα τα κύματα θεριεύουν και ένας ήχος σαν απο κλάμα βουβό  διαπερνά τον αέρα κι έρχεται απο μακρυά. Μάλλον είναι το θλιβερό τραγούδι των σειρήνων … δεν ξέρει κανείς απο που ξεκίνησε και κατα που τραβάει.
Τι παράξενα απόψε που φυσάει .. ουρλιάζει σαν άγριο ζώο.. απειλεί με μια υπόγεια βουή λες κι έρχεται απο τον άδη..
Κοιτάζω απο το παράθυρό μου και αφήνομαι στο στροβίλισμα των σκέψεων που σαν τον άνεμο με πετάει μια εδώ και μια εκεί.. στα απόνερα της ψυχής μου στις εικόνες του νού που χρωματίζουν με απαλές ανταύγειες το φεγγάρι που στέκεται θαμπό και με κοιτάει..
Και οι σκέψεις βασανιστικές πετάνε γύρω μου σαν σκουπίδια του ανέμου που σκορπάνε πέρα δώθε στο μαγικό κόσμο του νού και της ψυχής.
Σαν φυσάει .. παρασέρνει πολλά στην διάβα του κι όχι μόνο φύλλα νεκρά.. μα και χάδια που κρατάνε ακόμα κάτι απο τη ζέστα του χεριού που τ’άφησε στον άνεμο…..

Γλιστράει μέσα απ’ τα δάκτυλα το αναίτιο χάδι,
μου φεύγει από τα χέρια. Στον άνεμο όταν κυλάει,
το χάδι μου πλανιέται δίχως σκοπό ούτε μέλλον,
το χαμένο χάδι ποιος θα το βρει να το πάρει;

Θα μπορούσα ν’ αγαπήσω απόψε με μια άπειρη λύπη
θα μπορούσα ν’ αγαπήσω τον πρώτο τυχόντα.
Κανένας δεν έρχεται. Μοναξιά στ’ ανθισμένα δρομάκια.
Το χαμένο χάδι θα κυλάει… θα κυλάει…

Αν απόψε στον άνεμο σε καλούν ταξιδιώτη,
αν ριγήσει τα κλώνια ένας γλυκός στεναγμός,
αν σου σφίγγει τα δάχτυλα ένα χέρι μικρό
που σε κρατάει και σε αφήνει, σε βρίσκει και φεύγει.

Αν δε βλέπεις το στόμα που φιλάει, ούτε εκείνο το χέρι,
αν το κάλεσμα δεν είναι παρά μια αυταπάτη
του αγέρα, ω, ταξιδιώτη που έχεις μάτια γαλάζια,
διαλυμένη στον άνεμο, θα με αναγνωρίσεις;

(Είναι ένα ποιηματης Alfonsina Storni)

  

χαδι ανεμου